Hoe vergroot je jouw persoonlijke effectiviteit?

Mensen kloppen meestal bij mij aan wanneer iets niet effectief gaat in hun leven. Het loopt niet zoals gewenst, ondanks hoge inzet en allerlei pogingen dit te verbeteren.

 

Dit leidt tot onprettige gevoelens, zoals vermoeidheid, stress, verdriet, spanning of somberheid. Daarnaast spelen er vaak bepaalde negatieve gedachten, zoals ‘ik faal’, of zijn er sterke twijfels of piekergedachten. Hoe kun je dit veranderen?


In dit artikel licht ik een stuk theorie¹ toe die je handvatten en inzichten geeft hoe je jouw persoonlijke effectiviteit kunt vergroten.

 

Hiervoor heb je vier vaardigheden nodig. Deze kun je inzetten door regelmatig stil te staan bij een aantal basale, maar belangrijke vragen.

4 Vragen aan jezelf om je effectiviteit te vergroten

1: Wat heb ik nodig?

Hiermee kan je je behoeften inventariseren, zodat je goed voor jezelf kunt zorgen, al dan niet in relatie tot de ander.

2: Wat voel ik?

Door deze vraag signaleer en benoem je je gevoelens, zodat je deze kunt uiten of delen.

3: Wat denk ik?

Hierdoor kun je je ratio inzetten en uitleggen. Het gaat hierbij om logisch, probleemoplossend denken.

4: Wat ga ik eraan doen?

Met deze vraag kun je doelgericht gedrag uitvoeren en kun je deze acties bijstellen en evalueren.

Voorkeuren

Ieder mens heeft een voorkeursvaardigheid die hij het meest inzet en het sterkst ontwikkeld heeft. Dit komt ook terug in de wijze waarop we contact maken met anderen. De een gebruikt vooral het denken als ingang, de ander het voelen en weer een ander het doen of zijn behoeften.


Welzijn kan echter alleen bereikt worden als je alle vier de vaardigheden kunt inzetten én wanneer deze met elkaar in verbinding staan.

Toegang tot alle vaardigheden krijgen

Om persoonlijk effectiever te worden, is het dus belangrijk dat je zoveel mogelijk toegang krijgt tot alle vaardigheden. Het ‘systeem’ werkt optimaal, jij functioneert effectief, vanuit onderstaand proces:

Behoeften → Voelen → Denken → Doen

 

Je voelt (signaleert) een behoefte. Je interpreteert deze (vanuit het denken) en komt tot een passende actie (doen). 

 

Je voelt stress: je adem zit hoog in je keel, je werktempo is haastig en je nek doet zeer. Doordat je dit bemerkt, neem je een pauze. Hierdoor kan je weer even ontspannen. Of: je geeft bij een nieuw verzoek van je leidinggevende je grens aan dat een nieuwe opdracht er niet bij kan, of dat een andere opdracht dan even blijft liggen. 

 

Blokkades
We hebben meestal ook een vaardigheid die we amper gebruiken, die beperkt ontwikkeld is, of op slot zit. Deze vaardigheid zetten we (onbewust) niet in, veelal door opgedane ervaringen in ons leven of door wat we van huis uit hebben meegekregen.

 

Als je als kind bijvoorbeeld van je ouders geleerd hebt dat je niet moet zeuren, kun je geïnterpreteerd hebben dat je je gevoelens (van angst of pijn) beter maar kunt negeren. Of wanneer je van je omgeving -tussen de regels door- meekreeg dat je het goed doet wanneer je vooral maar druk bezig bent, kun je de boodschap opgeslagen hebben dat je geen behoefte (aan rust) mag hebben.


Vanuit dit voorbeeld is het de norm geworden om altijd door te blijven gaan en ben je je eigen behoeften of gevoelens gaan afsluiten. Met als langetermijnrisico overbelastings- of andere gezondheidsklachten.

Omdat je je vaak niet bewust bent van je eigen afgesloten ingangen en dit een complex proces is, heb je meestal begeleiding nodig om weer toegang te krijgen tot al je vaardigheden.

Samenvatting

Om te kunnen doen wat voor jou nodig is en dus persoonlijk effectief te zijn, zul je:

 

  1. je behoeften moeten (leren) kennen;
  2. de signalen die je hierop attenderen moeten kunnen opmerken, toelaten en herkennen;
  3. de lichaamssignalen die je voelt op waarde weten te schatten (door een juiste interpretatie) en betekenis moeten kunnen geven aan deze informatie;
  4. doelgericht moeten kunnen handelen in lijn met je behoeften.

 

Food for thought:

› Wat is jouw sterkst ontwikkelde vaardigheid?
› Welke gebruik je minder, of sta je jezelf niet toe?
› Wie in je omgeving is juist goed in de vaardigheid die jij lastig vindt? Kun je deze persoon als rolmodel gebruiken ter inspiratie, om jezelf op dit vlak te ontwikkelen?

 

 

¹Bron theorie: Maarten Kouwenhoven (counselingmatrix)

 

Categorieën: , , , , , , ,